Bağımsız denetim, bir şirketin hazırladığı finansal tabloların gerçeği yansıtıp yansıtmadığının, şirketten bağımsız bir denetçi tarafından incelenmesidir. Denetimin sonucu bir görüştür ve bu görüş kamuya açıklanır: tablolar güvenilir mi, değilse hangi konuda çekince var?
Denetim, şirketin lehine ya da aleyhine çalışmaz. Denetçinin tek sorumluluğu, tabloları okuyan üçüncü kişilere — bankaya, ortağa, tedarikçiye, kamuya — doğru bilgiyi sunmaktır. Bağımsızlık bu yüzden bir usul değil, işin özüdür.
Uygulanan çerçeveler
- KGK düzenlemeleri — Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu'nun bağımsız denetim standartları
- TFRS — Türkiye Finansal Raporlama Standartları; büyük ölçekli ve halka açık şirketler için
- BOBİ FRS — Büyük ve Orta Boy İşletmeler için Finansal Raporlama Standardı
Denetim süreci
- Planlama ve risk değerlendirmesiİşletmenin faaliyeti, sektörü ve iç kontrol yapısı incelenir; önemli yanlışlık riski taşıyan alanlar belirlenir.
- İç kontrol testleriKontrollerin tasarlanıp tasarlanmadığı ve işleyip işlemediği sınanır.
- Esas denetim işlemleriBakiye ve işlemler örnekleme yoluyla doğrulanır; dış teyit, fiziki sayım ve analitik inceleme yapılır.
- Sonuçlandırma ve görüşBulgular değerlendirilir, yönetime iletilir ve denetim raporu düzenlenir.
Sorumlu Ortak Başdenetçi ne demek
Bir denetim ekibinin çalışmasından ve verilen görüşten kişisel olarak sorumlu olan, raporu imzalayan denetçidir. Denetim kuruluşundaki en üst mesleki sorumluluk düzeyidir; KGK'nın yetkilendirmesine ve sürekli eğitim yükümlülüğüne tabidir.
Kalite kontrol
Denetimin kalitesi, tek bir raporun doğruluğuyla değil, kuruluşun tüm işlerinde aynı standardı tutturabilmesiyle ölçülür. Kalite kontrol süreçleri; iş kabulü, ekip atama, gözden geçirme ve dosya saklama aşamalarını kapsar ve düzenli olarak denetlenir.